Wie alarmeert en hoe
Wie het ontruimingssignaal geeft, hoe dat klinkt en wie 112 belt.
Ontruimingsplan en ontruimingsoefening: wat is verplicht?
Een ontruimingsplan is verplicht zodra uw gebouw een brandmeldinstallatie heeft. Maar ook zonder moet iedereen bij brand veilig naar buiten kunnen.
Wat de wet zegt
Twee wetten, één doel.
De Arbowet verplicht elke werkgever om doeltreffende maatregelen te nemen voor de evacuatie van werknemers en andere aanwezigen (art. 3 lid 1 onder e). Dat geldt altijd, ook in een klein pand zonder installaties.
Het Besluit bouwwerken leefomgeving gaat een stap verder. Heeft uw gebouw een brandmeldinstallatie, dan is een ontruimingsplan verplicht. Bij een brandmeldinstallatie of een gebruiksmelding moeten er bovendien voldoende personen zijn aangewezen om het gebouw snel te ontruimen (art. 6.20).
Een BHV-plan is iets anders: daarvoor bestaat volgens het Arboportaal geen wettelijke verplichting. Een vaste termijn voor ontruimingsoefeningen hebben wij in de wet niet gevonden; het artikel over oefenen in het Arbobesluit (art. 2.22) is in 2007 vervallen.
Het plan
Wat een bruikbaar ontruimingsplan regelt
Kort en concreet werkt beter dan dik en volledig. Deze punten horen er in elk geval in.
Wie wat doet
De taken van BHV’ers, leidinggevenden en overige medewerkers, ook buiten kantooruren.
Vluchtroutes en verzamelplaats
Plattegronden met vluchtwegen, nooduitgangen, blusmiddelen en de plek waar iedereen zich meldt.
Wie hulp nodig heeft
Bezoekers, kinderen, cliënten of collega’s die zich niet zelf in veiligheid kunnen brengen.
Opvang van de hulpdiensten
Wie de brandweer opvangt en welke informatie die persoon bij zich heeft.
Controle
Hoe u vaststelt dat het gebouw leeg is en dat iedereen op de verzamelplaats is.
Oefenen
Een plan werkt pas als het geoefend is.
Ons advies: oefen minstens één keer per jaar, en opnieuw na een verbouwing of grote wisseling van personeel.
Begin aangekondigd
Een eerste oefening mag iedereen weten. Het doel is leren, niet betrappen.
Oefen ook aan tafel
Met een tabletop-oefening loopt u met de BHV’ers een scenario door zonder het hele pand te ontruimen.
Maak het realistischer
Een geblokkeerde vluchtroute, een vermiste collega, een onaangekondigd tijdstip: zo ontdekt u wat het plan niet regelt.
Evalueer direct
Wat ging goed, wat duurde te lang, wat stond er niet in het plan? Pas het plan daarop aan.
Bewaar het verslag
Een verslag van de oefening is uw bewijs dat u ontruiming serieus neemt. Het hoort in uw BHV-dossier.
Veelgestelde vragen
Kort beantwoord.
Is een ontruimingsplan verplicht?
Ja, als uw gebouw een brandmeldinstallatie heeft. Zonder zo’n installatie is een ontruimingsplan niet verplicht vanuit het Besluit bouwwerken leefomgeving, maar moet u volgens de Arbowet wel doeltreffende maatregelen nemen voor evacuatie.
Hoe vaak moet u een ontruimingsoefening houden?
Een vaste wettelijke termijn hebben wij niet gevonden. Wij adviseren minstens één keer per jaar te oefenen, en vaker als uw personeel of uw gebouw vaak verandert.
Wat is het verschil tussen een BHV-plan en een ontruimingsplan?
Een ontruimingsplan beschrijft hoe het gebouw bij brand of een andere noodsituatie wordt ontruimd. Een BHV-plan beschrijft de hele BHV-organisatie. Voor een BHV-plan bestaat geen wettelijke verplichting.
Wanneer is een gebruiksmelding nodig?
Boven een bepaald aantal personen in het gebouw moet u het gebruik melden bij de gemeente. De drempel verschilt per soort gebouw. Bij een gebruiksmelding moeten er voldoende personen zijn aangewezen voor een snelle ontruiming.
Bronnen
De informatie op deze pagina is op 12 november 2026 nagelezen in de bron.
Verder lezen
Deze pagina is een praktisch overzicht, geen juridisch of medisch advies.
Waardvast BHV
Ontruimen oefenen in uw eigen pand?
Wij trainen uw BHV’ers op locatie, met scenario’s die passen bij uw gebouw en uw mensen.
Offerte aanvragen